नेपाली भाषा

(Nepali language से अनुप्रेषित)

नेपाली भाषा आर्य-भारोपेली समुह के भाषा ह जौन नेपाल लगायत भारत, भुटानबर्मा क कुछेक भाग म बोलल जायेला | ई भाषा नेपाल आ सिक्किम (भारत) के आधिकारीक (सरकारी काम काज) के भाषा ह | नेपाल के करीव आधा जनसंख्या आपन मातृभाषा के रूप मे ई भाषा बोलल जायेला ।

नेपाली भाषा
गोरखी
नेपाली भाषा
खस कुरा
मूलभाषा बाटेनेपाल अउरी भारत, पुरा बिस्व में डायस्पोरा
नृजातीयताNative speaker: Khas people including Gurkha and Lhotshampa.

As a second language: Most ethnic groups in Nepal, including Newari and Madhesi.

Indian ethnic groups: Indian Gorkha and some Bengalis

Bhutanese ethnic groups: Lhotshampa
मूल बोले वाला
25 million (2001–2011 censuses)[1]
बोली सभ
Devanagari
Devanagari Braille
Takri (historical)
Bhujimol[प्रमाण देईं] (historical)
Signed Nepali
ऑफिशियल स्टेटस
सरकारी भाषा बाटे
 नेपाल
 भारत (in Sikkim and Darjeeling district of West Bengal)
नियमित कइल जाले नेपाल एकेडेमी
भाषा कोड
ISO 639-1ne
ISO 639-2nep
ISO 639-3nepinclusive code
Individual codes:
npi – नेपाली
dty – डोतेली
Glottolognepa1254[2]
nepa1252  (duplicate code)[3]
Linguasphere59-AAF-d
World map with significant Nepali language speakers
Dark Blue: Main official language,
Light blue: One of the official languages,
Red: Places with significant population or greater than 20% but without official recognition.

नेपाली भाषा बिभिन्न समयमा बिभिन्न नामले चिनिन्थ्यो । खस कुरा, पर्वते भाषा तथा गोर्खाली भाषा आदि । यी मध्ये खस कुरा सबैभन्दा पुरानो नाम हो । खस जातीहरूले बोल्ने भाषा भएको हुनाले यसलाई खस भाषा भनिएको हो । यो भाषा पश्चिम नेपालको कर्णाली क्षेत्रमा विकशित भएर पूर्व तर्फ फैलदै गएको हो । खस कुरा पश्चिम नेपालको अर्को भाषा खाम कुरा, जुन नेपालका मगर जातीहरूले बोल्ने गर्दछन्, संगै विकशित हुँदै अगाडी बढ्यो ।

इतिहास संपादन

व्याकरण संपादन

नेपाली साहित्य लाई नेपाली उखान-टुक्का तथा गाउँ खाने कथा आदिले एकदमै रोचक र धनी बनाएको छ।

न॑पाली भासामा वचन दुइ प्रकारका भनिया॑.स्वरमा वचन निम्न तरिकाल॑ ल्याऊ.

एक वचन       बहुवचन
 अ              आ
 इ               ई
 उ               ऊ
 ए               ए॑
 आ॑             ओ॑

वाक्यांश संपादन

                     स्वर वर्णक 

_________________________________________________________________

                          |
            लघु            |              दीर्घ 

___________________________|____________________________________

                          |
  स्वर               वर्णक   |        स्वर           वर्णक 
                          |

__________________________|______________________________________

                          |
  अ                ़      |       आ             ा    __________________________|______________________________________
                          | 
  इ                ि      |       ई              ी                            
                          |
  उ                ु      |       ऊ              ू

___________________________________________________________________

                          |
  ऋ               ृ      |        ॠ             ॠ
__________________________________________________________________
                          |
  ए                े      |        ऐ              ै

___________________________________________________________________

  ओ               ो      |        औ              ौ

___________________________________________________________________

                     खण्डेतर वर्ण

_______________________________________________________________________

                          |
अं      ं       ँ          |          अः                ः

_________________________________________________________________________

पाठ्य सामग्री संपादन

शब्दकोश संपादन

व्याकरण संपादन

बाहरी कड़ी संपादन

संदर्भ संपादन

  1. नेपाली भाषा at Ethnologue (18th ed., 2015)
    नेपाली at Ethnologue (18th ed., 2015)
    डोतेली at Ethnologue (18th ed., 2015)
  2. Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). "Nepali [1]". Glottolog 3.0. Jena, Germany: Max Planck Institute for the Science of Human History.
  3. Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). "Nepali [2]". Glottolog 3.0. Jena, Germany: Max Planck Institute for the Science of Human History.